Chùa Cổ Bửu Phong

1. Lịch sử hình thành và các giai đoạn trùng tu

Bửu Phong Cổ Tự là một trong những ngôi chùa có lịch sử lâu đời nhất tại Đồng Nai, trải qua nhiều biến thiên lịch sử với các dấu mốc quan trọng:

    • Năm 1616: Thiền sư Bửu Phong khai sơn phá thạch, dựng thành một am tranh nhỏ và lấy pháp hiệu của mình đặt tên cho chùa.

    • Năm 1678: Nhóm dân binh nhà Minh (thuộc hạ Trần Thượng Xuyên) tị nạn tại đây đã xây dựng lại chùa bằng gạch ngói, thỉnh Đại sư Thành Trí làm Tổ sư.

    • Năm 1829: Nhóm phú thương người Hoa trùng tu chùa theo phong cách kiến trúc cổ Trung Hoa.

    • Giai đoạn 1896 – 1964: Trải qua nhiều đời trụ trì (Hòa thượng Chơn Ý, Huệ Quang, Yết Ma Thiên Giáo, Tăng Thống Huệ Thành), chùa liên tục được mở rộng chánh điện, xây dựng giảng đường, đài Quan Thế Âm, đài Tam Thế Phật và điện Linh Sơn Thánh Mẫu.

    • Từ năm 1986 đến nay: Ni sư Huệ Hương tiếp quản, thực hiện các đợt trùng tu lớn, xây dựng nhà Cầu, tịnh thất thờ Xá Lợi Phật và trang trí lại toàn bộ nội thất, hoành phi, liễn đối.

2. Vị trí địa lý và Cảnh quan

Chùa tọa lạc trên núi Bình Điện, mang vẻ đẹp u tịch và trang nghiêm:

    • Tọa độ: Cách chân núi 99 bậc thang đá (độ cao 37m).

    • Thế phong thủy: Mặt chính hướng Đông nhìn ra sân bay Biên Hòa và Văn Miếu Trấn Biên. Phía sau là dòng sông Đồng Nai uốn lượn. Hai bên là thế đá Thanh Long (trái) và Hàm Hổ (phải).

    • Điểm nhấn cảnh quan: Cổng chùa cổ kính với dòng chữ Hán “Bửu Phong Cổ Tự – 1616” ẩn sau cây bồ đề đại thụ.

3. Kiến trúc và Các hạng mục thờ tự

a. Khu vực ngoại vi (Sân chùa & Các đài Phật)

    • Giếng Vua Gia Long (1789): Gắn liền với truyền thuyết vua Nguyễn Ánh lánh nạn, giếng được xây bằng đá vuông tinh xảo từ thành đến đáy.

    • Đài Quan Thế Âm & Tam Thế Phật: Các pho tượng uy nghi tọa lạc trên nền đá xanh, xung quanh là các cụm đá tự nhiên có hình thù kỳ thú như Hàm Hổ và Hàm Rồng (Long Đầu Thạch).

    • Tịnh xá Bửu Pháp: Kiến trúc bát giác thờ Đức Phật Thích Ca và Tổ Minh Đăng Quang.

b. Nội tự (Cấu trúc chính)

Kiến trúc nội tự được bố trí theo trục dọc, tạo sự trang nghiêm, bề thế:

    • Chánh điện: Diện tích 173m2, nền đá xanh. Mặt tiền đắp nổi phù điêu “Cá hóa long”, “Tứ linh” bằng sành sứ. Bên trong thờ Tam Bảo (Di Đà, Thích Ca), các vị Bồ Tát và Quan Công.
    • Giảng đường: Diện tích 161m2, mái ngói âm dương với bộ khung kèo gỗ quý trên 100 năm. Thờ Phật Chuẩn Đề (18 tay) và Bà Chúa Ngọc.
    • Nhà Cầu: Kết cấu bê tông cốt thép, là nơi tiếp khách và hành lễ. Tầng thượng là Tịnh thất thờ Xá Lợi Phật.
    • Nhà thờ Tổ: Nơi thờ các vị Tổ sư tiền bối với 12 bài vị đặt trên hương án chạm khắc tinh xảo đề tài “Rồng chầu mặt trời”.
    • Hậu đường & Nhà Tăng: Khu vực sinh hoạt, bếp và phòng nghỉ của tăng ni, phật tử.